Eetcultuur & tapas

Ontbijt (el desayuno)

Het Spaanse ontbijt bestaat traditioneel gezien vaak alleen uit een kop koffie met misschien nog een klein zoet broodje of een cakeje (magdalena). Meestal wordt er echter pas rond 10 of 11 uur echt ontbeten (ook de schoolkinderen doen dit zo). Wat ook veel gegeten wordt, is een geroosterd wit broodje met geprakte tomaat, olijfolie en soms nog knoflook en/of zout (tostado con tomate).

Wie zichzelf eens goed wil trakteren op een stevig ontbijt, bestelt in bar 'churros': gefrituurde deegslierten met chocolade-saus. Deze machtige specialiteit is ook te krijgen op de meeste feria's, net als het populaire gefrituurde zoete hapje: buñuelos (soort mini-oliebollen). Hou je zelf van een stevig of hartig ontbijt en verblijf je in een hotel? Vraag dan naar een 'continentaal' i.p.v. een Spaans ontbijt.


Hoofdmaaltijd / lunch (la comida / el almuerzo) 

De uitgebreide driegangen hoofdmaaltijd wordt in de middag tijdens de siësta tussen 2 en 5 genuttigd, vaak met een glaasje wijn of bier. Als een Spanjaard 'uit gaat eten' (buiten tapas dus), dan is dit doorgaans 's middags. De Andalusische keuken is van oudsher nogal eenvoudig en traditioneel. Het draait meer om versheid en bereiding dan om creativiteit. De één vindt dat 'puur', de andere misschien juist 'saai'.

Tegelijkertijd is er echter vooral in de grote steden een hele nieuwe generatie koks, die het culinaire niveau flink omhoog trekken met eigentijdse mediterraanse gerechten. In Spanje zijn dan ook relatief veel restaurants met 3-Michelin sterren te vinden met name in Baskenland (San Sebastian) en Barcelona. In 2006 was Barcelona zelfs culinaire hoofdstad van Europa. De bekendste kok van Spanje is Ferran Adrià, die met zijn 3-sterrenrestaurant El Bulli meerdere jaren op de eerste plaats van de Michellin wereldlijst stond. Het restaurant is onlangs gesloten en de locatie in Roses aan de Costa Brava gaat nu verder als museum / culinair laboratorium voor moleculaire gastronomie. De succesvolste kok in Spanje is Dani García met zijn 2-sterren restaurant El Calima in Marbella.

Avondmaaltijd (la cena) 

In de avond rond een uur of 10 of 11 wordt er nog een lichte maaltijd genuttigd -la cena- dat zowel warm als koud kan zijn. Deze kan bestaan uit een kleine hapje (tapas), zoals een bordje Serrano ham of een stukje tortilla maar bijvoorbeeld ook uit salade, soep, een sandwich of wat fruit.

Tapas

Tapas is de benaming voor een klein hapje dat je in Spanje vaak gratis bij een drankje in een tapasbar krijgt. Het is echter maar net hoe de insteek van de bar is. Als de tapas in een 1/2 of hele 'racion' (portie) wordt aangeboden, zijn deze meestal wat groter en moet je er wel voor betalen. Er zijn ook bars waar de tapas alleen binnen gratis is. In veel gevallen is er een vitrine waarin je kunt aanwijzen wat je lekker vindt. De tapasbar is vaak een vaste ontmoetingsplek, maar veel mensen hoppen ook van bar naar bar tijdens een avondje uit. Gedurende zo'n tapas-tour kun je je echt helemaal vol eten, dus je hoeft van te voren echt niks te nuttigen. Over de herkomst van de naam tapas zijn de meningen verdeeld, maar de meest voordehand liggende mening is dat het woord komt van 'tapar' dat afdekken betekent. Vroeger werden drankjes namelijk vaak afgedekt met een schoteltje om te voorkomen dat er vliegen in het glas kwamen. Zo is de traditie bestaan om op dit schoteltje ook een plakje chorizo of manchego op te leggen.  

Populaire tapas zijn bijvoorbeeld albondigas (gehaktballetjes), boquerones (kleine gefrituurde visjes), berenjenas (gefrituurde aubergine), tortilla (aardappelommelet) met aioli, warme chorizo in rode wijn, ham kroketjes, patatas bravas (aardappelen in pikante tomatensaus), calamares (gefrituurde inktvisringen) en pinchos (vleesspiesje).